Chuyển dịch mô hình bệnh tật và “gánh nặng kép” về dinh dưỡng

Phát biểu khai mạc, PGS.TS. Trần Thanh Dương – Viện trưởng Viện Dinh dưỡng cho biết Việt Nam đang phải đối mặt với “gánh nặng kép về dinh dưỡng”: tình trạng thiếu vi chất tồn tại song song với sự gia tăng nhanh chóng của bệnh thừa cân béo phì và các bệnh mạn tính không lây.

Đặc biệt ở nhóm tuổi 20-45 – lực lượng lao động nòng cốt của xã hội, nhịp sống bận rộn đang vô tình hình thành nhiều thói quen ăn uống chưa hợp lý. Trước thực trạng đó, Viện trưởng nhấn mạnh chủ trương chuyển mạnh từ "chữa bệnh" sang "phòng bệnh"; trong đó, việc chăm sóc sức khỏe chủ động phải được bắt đầu ngay từ những lựa chọn thực phẩm hợp lý trong từng bữa ăn hằng ngày.

PGS.TS. Trần Thanh Dương – Viện trưởng Viện Dinh dưỡng phát biểu khai mạc hội nghị. Ảnh: Quỳnh Loan

Báo động tỷ lệ thừa cân, béo phì và thói quen bỏ bữa sáng

Tại hội thảo, TS. Nguyễn Song Tú - Trưởng phòng Kế hoạch Tổng hợp, Viện Dinh dưỡng và TS. Hoàng Thu Nga - Khoa Dinh dưỡng và bệnh không lây nhiễm, Viện Dinh dưỡng đã lần lượt trình bày chi tiết về thực trạng dinh dưỡng và khẩu phần ăn của người trưởng thành dựa trên kết quả nghiên cứu quy mô lớn thực hiện trên gần 1.500 người tại Hà Nội, TP. Hồ Chí Minh, Cần Thơ, Thái Nguyên và Quảng Nam.

Nghiên cứu đã đưa ra những con số đáng lưu ý:

• Tỷ lệ thừa cân, béo phì trong nhóm khảo sát lên tới 43,6% (áp dụng tiêu chuẩn phân loại BMI ≥ 23 của WHO/WPRO), trong đó tỷ lệ này cao hơn ở nam giới.
• Tình trạng thiếu hụt vi chất rất phổ biến: Khẩu phần ăn trung bình chỉ đáp ứng 68,7% nhu cầu canxi và 50,9% đối với folate.
• Hơn 60% người được khảo sát chưa tiêu thụ đủ lượng rau xanh và trái cây theo khuyến cáo của Tổ chức Y tế Thế giới.
• Đặc biệt, thói quen ăn sáng đang ở mức báo động với 26,7% người tham gia không ăn sáng thường xuyên; năng lượng từ bữa sáng chỉ đáp ứng 18,2% nhu cầu; và có khoảng 20% người dùng thực phẩm nhiều đường, bánh kẹo trong bữa sáng.

Cập nhật các giải pháp khoa học từ chuyên gia trong nước và quốc tế

Để giải quyết những thách thức thực tiễn, PGS.TS Vũ Thu Hiền – Trưởng khoa Hóa sinh và chuyển hóa dinh dưỡng, Viện Dinh dưỡng đã trình bày báo cáo "Cập nhật Nhu cầu dinh dưỡng khuyến nghị cho người Việt Nam". Việc cập nhật này đóng vai trò là cơ sở khoa học quan trọng, giúp điều chỉnh các thực đơn tiêu chuẩn phù hợp với sự thay đổi về thể trạng và thói quen sinh hoạt của người Việt hiện nay.

Bên cạnh đó, sự kiện có sự góp mặt của TS. Durham Zanetti Holiday – Chuyên gia Khoa học cấp cao về nghiên cứu và thử nghiệm lâm sàng từ Viện Sức khỏe Nutrilite (Hoa Kỳ). Nhằm mang đến một góc nhìn đa chiều, TS. Holiday đã có những phân tích và đối chiếu chi tiết về những điểm tương đồng, khác biệt giữa tháp dinh dưỡng của Mỹ và Việt Nam. Đi sâu vào bối cảnh nhịp sống hiện đại và thực trạng bỏ bữa sáng, chuyên gia nhấn mạnh một bữa sáng đầy đủ dưỡng chất không chỉ cung cấp năng lượng khởi động ngày mới mà còn là chìa khóa để duy trì sự trao đổi chất khỏe mạnh, kiểm soát cân nặng và phòng ngừa rối loạn chuyển hóa.

Durham Zanetti Holiday – Chuyên gia Khoa học cấp cao về nghiên cứu và thử nghiệm lâm sàng từ Viện Sức khỏe Nutrilite trình bày về tầm quan trọng của bữa sáng. Ảnh: Quỳnh Loan

Cũng tại phiên thảo luận, TS. Holiday đã cập nhật các khuyến nghị dinh dưỡng mới nhất của Mỹ giai đoạn 2025 – 2030, đồng thời giới thiệu nền tảng khoa học, công nghệ của Nutrilite đang được ứng dụng trong việc cung cấp các giải pháp dinh dưỡng mang tính cá nhân hóa cao.

Mô hình hợp tác công – tư: Hướng tới cộng đồng sống khỏe mạnh

Nghiên cứu trên là minh chứng rõ nét cho hiệu quả của mô hình hợp tác công – tư trong lĩnh vực y tế dự phòng, nằm trong khuôn khổ Thỏa thuận hợp tác chiến lược giữa Viện Dinh dưỡng, Viện Sức khỏe Nutrilite và Amway Việt Nam.

Đại diện cho đơn vị đồng hành, bà Ôn Minh Hằng – Phó Tổng Giám đốc Amway Việt Nam chia sẻ niềm vinh dự khi được phối hợp cùng Viện Dinh dưỡng trong một dự án có ý nghĩa khoa học và thực tiễn cao. Bà nhấn mạnh, đầu tư cho dinh dưỡng chính là đầu tư cho chất lượng dân số ngày mai. Amway cam kết không chỉ dừng lại ở việc tài trợ nghiên cứu mà còn là cầu nối lan tỏa nhận thức cộng đồng, biến các kết quả nghiên cứu thành những giải pháp dinh dưỡng thực tiễn, giúp người dân dễ dàng thực hiện lối sống khoa học mỗi ngày.

Bà Ôn Minh Hằng – Phó Tổng Giám đốc Amway Việt Nam  cam kết đồng hành cùng Viện Dinh dưỡng. Ảnh: Quỳnh Loan 

Sau phiên hỏi đáp sôi nổi giữa các diễn giả và cơ quan báo chí, PGS.TS Trần Thanh Dương đã phát biểu bế mạc, tổng kết lại những giá trị cốt lõi của hội thảo. Những dữ liệu khoa học được công bố hôm nay sẽ là cơ sở vững chắc để Viện Dinh dưỡng tiếp tục tham mưu xây dựng các chính sách, định hướng các chương trình truyền thông, giáo dục dinh dưỡng, góp phần thực hiện thành công Chiến lược Quốc gia về Dinh dưỡng giai đoạn 2021-2030 và tầm nhìn 2045.

 Một số hình ảnh tại Hội thảo: